HERKES KAPSAMDA AMA…

5510 Sayılı Sosyal Güvenlik ve Genel Sağlık Sigortası Kanunun, tüm hükümlerinin 01.01.2012 tarihi itibariyle yürürlüğe girmesi nedeniyle ülkede yaşayan tüm vatandaşlar, (bazı istisnalar dışında) genel sağlık sigortası kapsamına alındı. Bu çerçevede üniversite öğrencilerinin, sağlık giderleri de öğrencilerin genel sağlık sigortası çeşitliliklerine göre Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından karşılanacak.

AİLE GÜVENCESİ YOK VEYA KENDİSİ 25 YAŞINI DOLDURMUŞ İSE

Eğer bir öğrencinin aile fertlerinden birinin sosyal güvencesi yok ise; veya öğrenci 25 yaşını doldurmuş ise ne yapacak?

Bu durumda ikamet adreslerinin bulunduğu il veya ilçe merkezlerindeki Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarına başvurarak ‘gelir testi’ yaptırmaları gerekecek.

Gelir testi sonucunda aile bireyleri başına brüt asgari ücretin üçte birinden az (295 TL) gelir tespit edilen öğrencinin, sağlık primini Sosyal Güvenlik Kurumu üstlenecek. Gelir testi yapılırken, haneye giren aylık gelir tespit edilerek, hanede yaşayan sayısına bölünecek. Bu durumda bir öğrencinin hanesinde kişi başına düşen gelir;

- Brüt asgari ücretin üçte biri (295 TL) ile asgari ücret (886,5 TL) arasında ise o öğrenci aylık 35,4 TL sağlık primi ödeyecek.

- Kişi başına düşen gelir asgari ücret ile asgari ücretin iki katı (1.773 TL) arasında ise aylık 106,4 TL ödeyecek.

- Geliri asgari ücretin iki katından daha fazla ise aylık 213 TL zorunlu sağlık primi ödeyecek.

BAŞVURMAYANA BORÇ ÇIKACAK

Bu koşullarda olup da 31 Ocak’a kadar Sosyal Güvenlik merkezine başvurmayan öğrencilerin, aylık kişi başı gelirlerinin bin 773 lira olduğu varsayılarak, her ay 213 lira tutarında sağlık primi hanelerine borç olarak yazılacak.

SİGORTALI ÖĞRENCİDE SORUN YOK!

-Bir işte çalışarak gelir elde eden ve kendi adına sosyal güvencesi bulunan öğrenciler,
genel sağlık sigortalılıklarını kendileri kazandıkları için herhangi bir şey yapmalarına gerek yok. Onlar istedikleri şekilde sağlık kurumlarından hizmet almaya devam edebilirler.

SİGORTASIZ ÇALIŞAN DİKKAT!

Ancak bu kişiler, sigortasız olarak çalıştırılıyor iseler, işverenden sigorta yaptırması talebinde bulunmalılar. İşveren sigorta yaptırmıyorsa en yakın Sosyal Güvenlik Kurumu merkezine veya Alo 170’i arayarak ‘şikayette’ bulunabilirler.

Bu kişiler 25 yaşını geçmişler ise ailelerinin sağlık güvencesinden yararlanamayacaklar. Ayrıca kendilerine aylık gelirlerinin bin 770 lira olduğu varsayılarak aylık 213 lira prim borcu çıkarılacak.

25 yaşın altında olanlar ‘öğrenci belgesi’ ibraz etmek suretiyle anne, baba veya eşinin sağlık güvencesinden yararlanabilecekler.

25 YAŞIN ALTINDA, ÇALIŞMAYAN ÖĞRENCİ

Herhangi bir işte çalışmayan ve 25 yaşını doldurmamış öğrenciler, anne, baba veya eşinin sosyal güvencesinden yararlanabilecek. Bunun için öğrenci belgesini en yakın Sosyal Güvenlik Merkezi’ne teslim etmesi yeterli olacak.

YEŞİL KARTLI ÖĞRENCİ

Yeşil kartlı öğrencilerin ise, kartlarına ait vize tarihlerinin dolmasının ardından 1 ay içinde Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarına başvurarak ‘gelir testi’ yaptırmaları gerekiyor.

Test sonuçlarına göre yukarıda söz ettiğimiz kişi başı gelir rakamları doğrultusunda ya primlerini SGK üstlenecek ya da 35 lira ile 213 lira arasında değişen miktarda her ay sağlık primi ödeyecekler.

İŞTE O VAKIFLAR

Sosyal güvencesi olmayan kişiler ile öğrencilerin başvurmaları gereken Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarına ait iletişim bilgilerine ise www.sydgm.gov.tr/tr/vakif web sayfasından ulaşılabilir.

YABANCI ÖĞRENCİLER

- Kendi imkanları ile (yani burssuz olarak) Türkiye’de öğrenim gören yabancı öğrenciler, her dönem başında ders kaydı yaptırmalarını takiben SGK nezdinde borçlanmış sayılacak. Bu prim giderlerini ödemelerini takiben genel sağlık sigortalılığı hakkı başlayacak.

- Türkiye ile Sosyal Güvenlik Anlaşması olan ve kendi ülkelerinde sosyal güvenceleri olan yabancı öğrencilerin öncelikle SGK’ye başvurarak genel sağlık sigortalılıklarını aktif hale getirmeleri gerekiyor. Bunun için de bağlı bulundukları sigorta kurumu tarafından “sağlık yardım hakkı belgesi (formüler)” nin bir örneğinin Türkiye’de ikametgâhlarının bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne/ sosyal güvenlik merkezine bir örneğinin de üniversiteye gönderilmesi gerekiyor.

Bu işlemler yapılmaz ise onlar da diğer yabancı öğrenciler gibi borçlandırılacaklar ve primlerini ödemelerini takiben sağlık hizmetlerinden yararlanabilecekler.

HANGİ ÜLKELER

Türkiye’nin sosyal güvenlik anlaşması imzaladığı ülkeler ise şöyle: Almanya, Hollanda, Belçika, Avusturya, Fransa, KKTC, Romanya, Bosna-Hersek, Çek Cumhuriyeti, Makedonya, Lüksemburg, Arnavutluk.

VATANDAŞLIKTAN ÇIKANLAR VEYA ÇİFTE VATANDAŞ OLANLAR

5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununun 28 inci maddesine çıkma izni alarak vatandaşlıktan çıkanlar ile çifte vatandaşlığı bulunan öğrenciler ne yapacak?

Üniversitede ‘yabancı uyruklu öğrenci’ statüsünde öğrenim görmekle birlikte Türk vatandaşlığı haklarının devam ediyor olması nedeniyle ya ailelerinin sosyal güvencesinden yararlanacaklar. Bu mümkün olmuyor ise gelir testi yaptırarak kendileri için tespit edilen sağlık primini her ay düzenli olarak ödeyecekler.

İYİ AMA KİM BUNLAR?
Kayıt dışı çalışan 18 yaş ve üzerindeki gençler, işsiz üniversite mezunları, sigortalı olmayıp sağlık giderlerini kendi cebinden karşılayanlar, sigortasız tarım işçileri, ev hizmetlerinde çalışanlar, geçici sözleşmeliler GSS kapsamına alınacaklar, dedi.

İşte 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’na göre bu kişilerin 1 ay içinde Sosyal Güvenlik Kurumu İl Müdürlükleri ile Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları’na başvurmaları gerekiyor. Burada yapılacak gelir testine göre de prim ödemek zorunda kalacaklar.

BİN 773 LİRA GELİRLERİ OLDUĞU VARSAYILACAK

SGK yetkilileri, bu kişilerin büyük bölümünün gelir seviyesinin düşük olduğunu tahmin ederken, bir de uyarıda bulunuyorlar: “1 ay içinde başvurmazlar ise asgari ücretin 2 katından fazla gelirleri olduğu varsayılarak, sağlık hizmetlerinden yararlanmaları için aylık 213 lira prim ödeyecekler.”

MEKTUP GİDECEK

SGK, 1 milyon 700 bin kişiye bir de mektup gönderecek. Mektupta bu kişilere hak ve yükümlülükleri anımsatılacak. Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarına başvurarak, ‘gelir testi’ yaptırmaları gerektiğinin altı çizilecek.

KİM NE KADAR ÖDEYECEK?

Gelir testi yapılarak, bu kişilerin ‘aylık’ ne kadar prim ödemeleri gerektiği ortaya çıkacak.
13 ayrı kuruma bağlanılarak, 28 ayrı parametre üzerinden kişinin gelir sorgulaması yapılacak.
Aile içindeki kişi başı geliri asgari ücretin üçte birinden fazla olan bütün vatandaşlar Genel Sağlık Sigortası primi ödemek zorunda kalacaklar. Buna göre;
- Geliri brüt asgari ücretin üçte biri (295 TL) ile asgari ücret (886,5 TL) arasında olanlar aylık 35,4 TL ödeyecek.
- Asgari ücret ile asgari ücretin iki katı (1.773 TL) arasında olanlar aylık 106,4 TL ödeyecek.
- Geliri asgari ücretin iki katından daha fazla olanlar aylık 212,8 TL zorunlu sağlık primi ödeyecek.
- Sosyal güvencesi olmayan ve gelir testi yaptırmayan vatandaşların da aylık geliri asgari ücretin iki katından (1.773 TL) fazla kabul edilecek ve aylık 212,8 TL prim alınacak.

YEŞİL KARTLILAR NE OLACAK?
Yeni sistemle ‘yeşil kartlı’ ifadesi de tarihe karıştı. Bunun yerini 60-C-1 ifadesi aldı. Yani
5510 sayılı Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 60. maddesi, c-1 fıkrası hükmüne tabi olanlar, eskinin yeşil kartlıları olacak.

Aylık geliri brüt asgari ücretin, yani 886.5 liranın üçte birinden az olanlar; bir başka ifadeyle 295 liranın altında olanlar 60-C-1 kapsamında olacak ve sağlık primini devlet üstlenecek.

Bunun anlaşılması içinse yeşil kartlıların vize süresinin dolmasının ardından Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Fonu’na başvurarak ‘gelir testi’ yaptırmaları gerekecek. Bu test sonucu bir hanede 4 kişi yaşıyorsa 4 kişinin geliri toplanıp 4’e bölünecek. Çıkan rakam asgari ücretin üçte birinden az ise 34 liralık sağlık primini devlet ödeyecek.

Yeşil kartlılar da vize sürelerinin dolmasından itibaren 1 ay içinde gelir testi yaptırmazlar ise; gelirlerinin bin 773 liranın üzerinde olduğu varsayılarak aylık 213 lira prim ödemeleri gerekecek.

3 AYDA BİR GÜNCELLENECEK
Tüm vatandaşlar için gelir testi üç ayda bir düzenli olarak, sistem tarafından otomatik olarak yapılır hale gelecek. Böylece devlet, 3 ayda bir kimler için sağlık primi ödeyeceği konusunu güncellemiş olacak. Geliri 295 liranın üzerine çıkanlar da sağlık primini kendileri ödemeye başlayacaklar

Erzurum Çağrı Merkezi takım lideri Gökhan Bulut, yıl içerisinde İstanbul’un da sisteme dahil edileceğini söyledi. Bulut, çağrı hizmetleri ve çalışanları hakkında şu bilgileri verdi: “Kurumumuzda ciddi manada çevre illerden gelip çalışan personel sayımız var. Bin 400 kişi ile MHRS üzerinden 2. ve 3. basamak hastanelere randevu hizmetiyle hastalar sıra beklemeden istedikleri hastane ve hekime gitmekteler. Ülkemizde en fazla randevuyu Bursa’ya vermekteyiz. İşleyiş olarak vatandaşlarımız 182′yi arayıp TC kimlik numarasını söyleyip istediği tarihte istediği hekim ve hastaneden randevu almakta.”

Osmaniye’den Erzurum’a üniversite eğitimi için gelen Coşkun Okyar, Atatürk Üniversitesi Arap Dili ve Edebiyatı birinci sınıf öğrencisi. İkinci öğretimde okuyan Okyar, bir yıl önce mülakatla girdiği çağrı merkezinde gündüzleri çalışıp geceleri eğitimine devam ediyor. Okyar, kazandığı parayla okul harçlığını çıkarttığını ve Osmaniye’deki ailesinin bütçesine katkıda bulunduğunu dile getiriyor.

Kahramanmaraşlı Şeyma Yıldız ise Atatürk Üniversitesi Çevre Mühen-disliği’nin 3. sınıfında okuyor. MHRS’de çalışmaktan ve sağlık hizmeti sunmaktan mutlu olduğunu ifade eden Yıldız da kazancının bir kısmını ailesine gönderdiğini söylüyor. Erzurum İl Sağlık Müdürü Doç. Dr. Serhat Vançelik, Erzurum MHRS Çağrı Merkezi’nden günde 120 bin kişinin yararlandığını dile getirdi. Doç. Dr. Vançelik, Sağlık Bakanlığı’na ait hastanelerde günlük 600 bin polikliniğin yapıldığını ve bunların 120 bininin MHRS üzerinden alınan randevu ile gerçekleştiğini ifade etti. Sağlık Bakanlığı’nın tanıtıcı uygulamaları ile bu sayının yıl sonunda 300 bine ulaşmasının hedeflendiğine işaret eden Doç. Dr. Vançelik, “Bugün Sağlık Bakanlığı hastanelerinde ortalama aciller haricinde 600 bin poliklinik sayısı ile karşı karşıyayız ve MHRS ile yaklaşık günlük olarak 120 bin insan bu hizmetlerden yararlanmakta. Bakanlığımızın önümüzdeki aylarda yapacağı tanıtıcı uygulamalarla yıl sonunda yaklaşık 300 bin vatandaşın MHRS ile poliklinik hizmeti alması bekleniyor.” diye konuştu.

Sema Hastanesi Başhekimi Doktor Sami Selbes, bölgede yıllarca uygulanan ambargo nedeniyle sağlık sektörünün ciddi şekilde sorunları olduğunu belirtti. Selbes, Türkiye’nin hem yetişmiş doktorları hem de sağlık reformuyla çok ilerlediğini ve bu ilerlemeden buradaki halkın da faydalandığını vurguladı. Selbes, Türk hastanelerinin bölgedeki diğer hastanelerin aksine, sağlık kompleksi şeklinde çalıştığını ve bu nedenle de büyük rağbet gördüğünü ifade etti. Selbes, “6 yıldır bölgedeyiz. 10 binlerce ameliyat yaptık ve şu ana kadar bir olumsuzluk yaşamadık. 2006 yılında katarakt ameliyatı yapılmıyordu, ilk olarak Sema Hastanesi olarak biz yapmaya başladık. Bizim buraya gelmemizle halk tedavi için dışarı gitme mecburiyetinden kurtuldu.” dedi.

İstabrak Abdülaziz, Türk hastanelerinin ününün Irak’ın geneline yayıldığını belirterek, “Türk doktorlarına güvenim tam. Bu nedenle Bağdat’tan geldim. Türk doktorları daha deneyimli. Hastaneler çok modern.” diye konuştu. Muheyran Muhammed ise kısa süre içinde ameliyat olacağını belirterek iyileşeceğinden emin olduğunu ifade etti. Muheyran Muhammed, “Ben Musul’dan geliyorum. Türk hastaneleri çok iyi. Burada sunulan hizmeti Irak’ın hiçbir yerinde bulamıyorum, bu nedenle burayı tercih ediyoruz.” dedi

Hastanelerin acil servislerinde katkı payı alınmaması, hastaların bu servislere akın etmesine sebep oldu. Başı ağrıyan, grip olan, poliklinik yerine acil servise koşuyor. Bunun sonucu olarak acil servislerinde büyük yoğunluk yaşanıyor. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) verilerine göre her üç hastadan biri acil servise gidiyor. Yılda acile başvuran hasta sayısı 90 milyona ulaştı. Bu durum, gerçek hastaların mağdur olmasına yol açıyor. Yığılmanın önüne geçmek isteyen SGK, yeni bir karar aldı. Doktor, muayene ettiği hastanın acil olup olmadığını online olarak işaretleyecek. Böylece doktorun acil görmediği hasta, eczaneden ilacını alırken katılım payını ödeyecek.

Zaman’a konuşan SGK Başkanı Fatih Acar, bu uygulamanın öncelikle gerçekten durumu acil olan hastaların sorunlarına çözüm getireceğini söyledi. Bu arada SGK, ilaç fiyatlarında yaşanan düzenlemeler sonrası ortaya çıkan sorunların çözümü için yeni bir adım daha attı. Daha önce 125 ilacın iskontosunu kaldıran kurum, 142 ilacın daha iskontosunu kaldırma kararı aldı. Böylece toplamda 267 ilaçta eski iskontolara dönülmüş oldu. İlaçta artan maliyet üzerine iskontolar yüzde 7,5 eklenerek yüzde 41′e çıkarılmıştı. Bu duruma tepki gösteren ilaç üreticileri, kimi ilaçları piyasaya vermemeye başlamıştı. SGK’nın aldığı bu son karar, sektör için büyük rahatlama getirecek. SGK Başkanı Acar, ilaçta son kez iskonto indirimine gittiklerine dikkat çekti.

Türkiye sağlık alanında çok önemli açılımlar yaparken özellikle ilaç harcamalarında büyük artış yaşanıyor. Global bütçe uygulamasına geçilmesine karşın geçen yıl ilaç harcaması öngörülen rakamın 1,1 milyar üzerine çıktı. Bunun üzerine Ekonomik Koordinasyon Kurulu (EKK), tedbir olarak ilaç iskontolarının artırılması yönünde karar verdi. Ancak bu durum, ilaç üreticilerinin sert tepkisine yol açtı. Çok sayıda ilaç piyasadan çekildi. Bunun üzerine SGK yeniden bir değerlendirme yaparak, çoğu kanser ve kan ilacı olan 142 ilaçta kamu kurum iskontosunda eskiye dönülmesine karar verdi. Bu ilaçların piyasada bulunmaması gibi bir sorun artık yaşanmayacak. Acar, attıkları bu adımla hastaların mağduriyetinin önüne geçileceğini belirtti ve ekledi: “Vatandaşın yaşanan sorundan etkilenmemesi için son kez 142 ilacın iskontosunda eskiye dönüyoruz.” İlaçta israfa dikkat çeken Fatih Acar, bu amaçla çeşitli adımlar attıklarını anlattı. Hastalardan katılım payı alınması uygulamasının kuruma gelir getirmek için değil, aşırı tüketimi önlemek ve talebi kontrol için konulduğunu söyledi. Bu amaçla aile hekimlerince yazılan reçeteler dahil olmak üzere reçetede yer alan üç kutudan sonraki ilave her bir kutu ilaç için 1 Türk Lirası katılım payı alınacağını söyledi. Ancak raporlu ilaçların bu kapsam dışında olacağını söyleyen Acar, “Örneğin bir reçetede 3 raporlu, bir de raporsuz ilaç varsa o raporsuz ilaç için 1 TL katkı payı ödenmeyecek. Ama örneğin 3 raporlu 4 de raporsuz ilaç varsa sadece bir kutu için 1 TL’lik katkı payı ödenecek. Ayrıca bir reçetede 3 çeşit ilaç yazılmış, ama bunlardan biri iki kutu yazılmışsa yine bu iki kutudan biri için 1 TL istenecek.” dedi.

DOKTORA negatif performans NOTU

Gereksiz ilaç yazan doktorların kontrolü için negatif performans uygulamasına geçileceği bilgisini de veren Acar, reçetelerin yüzde 46′sının aile hekimleri tarafından yazıldığını aktardı. Acar’a göre, bu konuda hassas olunması şart. Bir reçeteye 10 ilaç yazıp hasta gönderilmemeli. Gerçekten o ilaca hastanın ihtiyacı varsa yazılmalı.

SGK’nın Türkiye bütçesinin yaklaşık yüzde 42′sini kontrol ettiğini anlatan Acar, bu yönüyle ülkenin en öneli kurumu olduklarını düşünüyor. Çünkü Türkiye’nin gider bütçesi 350 milyar TL. Bunun 161 milyar TL’lik kısmı SGK’da. Fatih Acar, özel hastanelerle ilgili yapılacak düzenlemelere de değindi. Acar, SGK ile anlaşması olan ancak bazı branşlarda anlaşma yapan özel hastanelerin bundan böyle bütün branşlarda hasta tedavisi yapmak zorunda olacağını anlattı. Acar, “Bizimle sözleşme yapan hastaneler tüm doktor ve branşlarını hastalara açmak zorunda kalacak. Sadece özel hastane değil, hekim de bu işten sorumlu olacak.” dedi.

Yeşil kartlılar vize için teste alınacaklar

Yaklaşık 9,1 milyon yeşil kartın 1 Ocak’ta SGK’ya devredildiğini hatırlatan Fatih Acar, “Yeşil kartlılar, 1 yıllık vize süreleri doluncaya kadar aynı şekilde sağlık imkânlarından yararlanmaya devam edecek. Vize süreleri dolduğunda ise Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma vakıflarına gidecekler ve gelir testi yaptıracaklar. Gelir düzeyi asgari ücretin üçte birinden az olduğu tespit edilen kişiler, primleri devlet tarafından ödenerek sağlık hizmetlerinden yararlanmaya devam edecekler. Eğer geliri yüksek çıkarsa kademeli olarak prim ödeyerek sağlık hizmeti alabilecekler.” dedi. Acar, uygulama ile yeşil kart hakkı olmadığı halde kullananların ayıklanacağını dile getirdi. Yeni dönemde özel hastanede tedavi olan hastalar, kendisine yapılan işlemlerin detaylı belgesini de görebilecek. SGK Başkanı Acar, hastaların ne kadarlık tedavi aldığını, ne kadar fark ücreti ödediğini, tahlil ve tetkikin ne kadar tuttuğunu, devletin kendisi adına ne kadar ödeme yaptığını görebileceğini anlattı. Hastanelerin hastaya bu belgeleri vermek zorunda olacağını söyledi.

Teknoloji üssü kuruyoruz kendi otobanımız olacak

SGK’nın günde 2 milyon provizyon alan bir kurum olduğunu söyleyen Acar, “Şu anda eczanelerimizin sıkıntıları bize intikal ediyor. Tabii kolay değil. Üç dönüm alan üzerine teknoloji üssü inşa edeceğiz. Yeni cihazları getirmek suretiyle, şu anki sistemi yedekleyeceğiz. 7-8 ay içinde hizmet genel müdürlüğü kurulacak, kesintiler ortadan kalkacak. Türksat’la görüşmelerimiz sürüyor. Yalnızca SGK’nın kullanacağı yeni internet hattı olacak. Yani şu an herkesin gittiği otobandayız. Bu otobandaki hizmet ağımızı ayıracağız, ayrı bir yol tahsis edilecek. Böylece sıkıntılar kalkacak.” dedi.

Faturayla geri alacak
Yeşil kart sahiplerinin tıbbi malzemelerinin faturalandırılması hakkında düzenlemeye göre, yeşil kart sahipleri; gözlük, ortez, protez, ameliyat malzemeleri, tıbbi sarf malzemeleri için önce cepten ödeme yapacaklar. Yeşil kartlılar, aldıkları faturaları SGK birimlerine verecekler. Yeşil kartlı vatandaşlar, faturanın yanı sıra reçete ve rapor gibi belgeleri de kuruma vermek zorunda kalacak.

Üniversite hastaneleri ve sözleşmeli özel hastanelerce düzenlenecek tıbbi malzemelere ait reçete bedellerini geri almak isteyen yeşil kartlılar, diğer GSS’lilerden farklı olarak, Sağlık Bakanlığı’na bağlı ikinci ve üçüncü basamak sağlık hizmet sunucularından bu kurumlara (üniversite ve özel hastane) yapılan sevkin belgesini vermek zorunda olacak. Yeşil kartlılar, SGK’nın belirlediği fiyatla, aldıkları malzemenin arasındaki fiyat farkını da cepten ödeyecek.

Dar gelirli zorlanacak
Düzenlemeden önce, tıbbi malzemelerin bedelleri, saymanlıklar tarafından genel bütçeden karşılanarak sağlık sunucularına ödeniyordu. Yeşil kart sahipleri tarafından bu malzemeler için herhangi bir katılım payı ve fark ücreti ödenmiyordu.

Dar gelirlilerin sağlık hizmeti alması için uygulamaya konulan yeşil kart, son GSS düzenlemesi ile sınırlandırılmıştı. Yeşil kartlıların cepten prim ödemeksizin sağlık hizmetinden yararlanmaya devam etmesi, yapılacak gelir tespiti sonucunda kişi başına aylık gelirinin 295 TL’den az olması şartına bağlanmıştı. Yapılan son ayarlamanın ardından bu kadar düşük gelirli kesimin pek çoğu yüksek meblağlarla satılan tıbbi malzemelerin parasını nasıl ödeyeceği merak konusu oldu.

Çalışırken işsiz kalanlar da bu imkandan yararlanıp sağlık hizmeti alabilecek. Sosyal güvencesi olmayıp geliri asgari ücretin üçte birinden fazla olanlar ise gelirine göre kademeli şekilde sadece sağlık primi ödeyip sağlık hizmeti alabilecekler. Öte yandan kişilerin gelirinin tespiti için detaylı bir inceleme yapılacak. Gelir testi ismi verilen bu uygulama ile kimlerin ücretsiz sağlık hizmeti hakkından yararlanacağı tespit edilecek. Gelir testini Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı bünyesindeki Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları yapacak. Gelir testi yapılırken 13 kurumdan 28 sorgulama yapılarak bir kişinin geliri belirlenecek. Nüfustan, TÜİK’ten, SGK’dan online bilgiler alınacak. Tapu kayıtlarına bakılacak. Bu sorgulama sonucu kişi başına geliri asgari ücretin üçte birinden az olanların sağlık primini Hazine ödeyecek. Bu sorgular 3′er aylık dönemler halinde otomatik olarak, kişilerin müracaatına gerek kalmaksızın yapılacak. Bu sorgulama sonucunda kişinin geliri artmışsa sağlık primi ödemeye başlayacak. Azalmışsa da primini Hazine ödemeye başlayacak.

Sağlık hizmet sunucuları, simsar ve benzeri yönlendirici personel bulunduramayacak ve yönlendirme yapamayacak. Cezalarda tekerrür uygulamasına son verilen yeni düzenlenen sözleşmede, bazı fiillerle ilgili hastanenin cirosu ile orantılı cezalar öngörüldü.

Hasta ya da yakınından mevzuata aykırı şekilde ilave ücret alındığı tespit edildiği takdirde, ilave ücret alınan her bir hasta için, cezanın tebliğ edildiği tarihten önceki 1 yıllık fatura ortalaması 100 bin liraya kadar olanlara bin lira, 100 bin-500 bin lira arasındakilere 2 bin lira, 500 bin-1 milyon lira arasındakilere 4 bin lira, 1 milyon lira ve üzerindekilere ise 6 bin liradan az olmamak üzere, fazla alınan ilave ücret bedelinin 5 katı ceza uygulanacak. Ancak fazla alınan ilave ücret ilgiliye iade edilirse öngörülen ceza yarıya düşecek. Yapılan işlemin ait olduğu branş dışında başka bir branşta kuruma fatura edildiği belirlenirse de her bir takip için 3 bin liradan az olmamak üzere işlem bedelinin 5 katı ceza verilecek. Kuruma fatura edilmemesi gereken bir işlemin fatura edilmesi halinde de bir fatura döneminde 3 bin liradan az olmamak üzere işlem bedelinin 5 katı cezaya çarptırılacak.

100 bin liranın üzerindeki cezalar için tahkim yolu açık

Sözleşmenin bazı hükümlerinin ihlali halinde de özel sağlık kuruluşuna 3-20 bin lira arasında değişen cezalar verilecek. Özel hastanenin sözleşme feshine itirazı halinde, işlemin ve cezai şartın uygulaması durdurulacak. Sağlık hizmeti sunucuları, 1 yıl süreli fesih işlemleri ile 100 bin liranın üzerindeki cezalar için tahkime başvurabilecek

Yeni sözleşmeyle ayrıca özel hastanelerde çalışan hekimlere, sözleşmeye aykırı bazı fiilleri kasten işledikleri tespit edilirse cezai müeyyideler uygulanacak. Kasıtlı olarak faturalama ihlali yapan, Sağlık Bakanlığı’nın yasakladığı ilaçları reçeteleyen ya da gerçeğe aykırı beyanda bulunan hekimle ilgili 6 ay süreyle SGK’ya hizmet bildirilemeyecek. Buradaki takip yükümlülüğü kuruma ait olacak. Sözleşmenin fesih nedeni belirli maddelerle sınırlı olmak kaydıyla özel hastane, para cezasını öngörülen şartlarda öderse tekrar sözleşme imzalanabilecek.

Sağlık Bakanlığı’nın talebi Bakanlar Kurulu’nun da kararıyla “eleman temininde güçlük çekilen yerlerde ve hizmet dallarında sağlık hizmetlerinin etkili ve verimli bir şekilde yürütülebilmesi amacıyla, sözleşmeli sağlık personeli istihdam edilecek hizmet birimlerinin” listesi Resmi Gazete’nin bugünkü sayısında yayımlandı.

Buna göre, 2012 yılında Sağlık Bakanlığı 6 bin 480 sözleşmeli sağlık personeli istihdam edilecek. 6 bin 480 sağlık personelinden 2 bin 438’i yataklı tedavide, bin 634’ü ilçe hastanelerinde, bin 222’si de toplum sağlık merkezlerinde, 729’u acil sağlık hizmetlerinde, 418’i sağlık evlerinde, 29’u Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü’nde, 10’u da ağız ve diş sağlığı merkezlerinde görevlendirilecek.

BİN 600 UZMAN, BİN 117 TABİP ALINACAK

Sözleşmeli olarak istihdam edilecek sağlık personeli listesine göre, bin 600 uzman, bin 117 tabip, 843 ebe, 797 acil tıp teknisyeni, 584 hemşire, 482 sağlık teknisyeni, 262 tıbbi sekreteri, 193 röntgen teknisyeni, 191 laboratuvar teknisyeni, 154 acil tıp teknikeri, 140 diş tabibi, 64 anestezi teknisyeni, 23 eczacı, 12 psikolog, 11 fizyoterapist, 6 diyetisyen, bir odyometri alınacak.

ÖZELDEKİ 9 TEDAVİYİ DE DEVLET KARŞILAYACAK

Kurum, ayrıca özel hastanelerin ilave hiçbir ücret alamayacakları tedavilerin listesini de büyük bir pano şeklinde hastanenin görünür bir yerine asılması şartı koydu. Buna göre özel hastanelerde ilave ücret alınmayacak tedaviler şöyle belirlendi: “1. Acil Haller Nedeniyle Sunulan Sağlık Hizmetleri, 2. Yoğun Bakım Hizmetleri, 3. Yanık Tedavisi Hizmetleri, 4. Kanser Tedavisi (Radyoterapi, Kemoterapi, Radyo İzotop Tedavileri), 5. Yeni Doğana Verilen Sağlık Hizmetleri, 6. Organ Doku ve Kök Hücre Nakilleri, 7. Doğumsal Anomaliler İçin Yapılan Cerrahi İşlemlere Yönelik Sağlık Hizmetleri, 8. Diyaliz Tedavileri, 9. Kardiyovasküler Cerrahi İşlemleri”

Bu kapsamda hekimler sözleşme başvurusu sırasında Kuruma bildirilecek. Daha sonra göreve başlayacak hekimler ise göreve başlamadan 1 önce Kuruma bildirilmek zorunda olacak. Sağlık hizmet sunucuları bu bildirimler sırasında, hekimlere ait Sağlık Bakanlığı mevzuatı gereğince düzenlenen personel çalışma belgesi ile noter onaylı imza sirküsünü Kuruma eksiksiz olarak teslim etmek zorunda olacak. Teslim edildiği tarihi izleyen 5 gün içinde bu hekimler MEDULA’da aktif hale getirilecek. Hastaneler tarafından bildirilmediği tespit edilen hekim, personel çalışma belgesine istinaden MEDULA’da Kurumca re’sen aktif hale getirilecek. Öte yandan özel hastanelere ek ücret alınmayacak sağlık hizmetlerini ve alınacak ek ücret oranını gösterir uygun bir levhayı hasta tarafından görülebilecek şekilde ilave ücretin tahsil edildiği yerlere asma zorunluluğu getirildi.

Pilot uygulama ise önümüzdeki günlerde devreye girecek. Böylece reçete üzerinden yapılan usulsüzlüklerin de önüne geçilmiş olacak. Reçetelerin arşivlenmesinin oluşturduğu iş yükü son bulacak. Doktor, elektronik ortamda reçeteyi yazacak ve hastaya bir numara verilecek. Hastalar, bu numara ile herhangi bir eczaneden ilaçlarını alabilecek. Eczacı da hastanın numarasını girdiğinde hangi hastaneden geldiğini, hangi doktorun baktığını ve yazılan ilaçları görecek. Denetim kolaylığı sağlayan sistem ile SGK da eczaneleri ve doktorları yakından izleme imkânı bulacak. Kurum, yapılan incelemeler sonucu bir doktorun günde 250 reçete yazdığını ve neredeyse bütün ilaçların aynı eczaneden aldığını tespit etmişti. Bir başka örnekte ise aralarında doktor, eczacı ve ilaç mümessillerinin bulunduğu bir şebeke ortaya çıkarılmıştı. Tüm bu suistimallerin önünü geçecek sistemin sağladığı bir başka kolaylık ise reçetelerin arşivlenmesi. Artık kontrol ve denetim için milyonlarca evrak arasından o reçetenin aranıp bulunması gibi durumlar söz konusu olmayacak. Reçete arşivleme sorunu ortadan kalkacak. Kâğıt masrafının önüne geçilecek. İstenen reçete anında denetim ve inceleme yapacak olan ilgili uzmanın önünde görülebilecek. Bu arada SGK, 2012′de risk odaklı denetim sistemine geçecek. Bu sistem sayesinde eczane-doktor-hastane arasındaki üçgende suistimaller varsa bunlar ortaya konulacak.

Eczaneler, hastaneler, doktorlarla ilgili 16 ayrı kategorinin bulunduğu bir sistem devreye sokulacak. Örneğin kendi kategorisindeki hastaneye göre faturası kabarık çıkan hastane sorguya alınacak. Harcamalarındaki artışın nedeni sorulacak. Örneğin ‘şu ameliyatı izah et’ denecek. O ameliyatın orada yapılıp yapılmadığı, onu yapabilecek doktorun olup olmadığı gibi ayrıntılara bakılacak. Bu gruplamalarda hastane ve eczanenin bulunduğu bölgenin nüfusu ve hasta sayısı dikkate alınacak. Hastanelerde yapılan ameliyatlardan her biri incelenecek. Doktorlar da aynı şekilde kendi grubundaki doktorlarla kıyaslanacak. Daha fazla ilaç yazan, ameliyat yapan, hep aynı firmanın ilacını yazan ya da yazdığı reçete sürekli aynı eczane tarafından ödenen doktorlardan bu durumu izah etmeleri istenecek. Eczaneler için de o eczanenin bulunduğu gruptaki eczanelere göre yaptığı reçete sorgulanacak. Pahalı ilaçlar hep o eczaneden alınıyorsa inceleme yapılacak. Belli doktordan gelen belli reçetelerde ciddi artışlar olmuşsa takibe alınacak. Reçete sayısındaki artışı izah edemiyorsa ilgili hastanın kimlik numarasından kendisine ulaşılacak. Böyle bir hastalığı olup olmadığı bizzat kendisine sorulacak.

2011′de 306 milyon reçete yazıldı

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), verilerine göre geçen yıl toplam 306 milyon 461 bin reçete yazıldı. Bu rakam, bu yılın ilk beş ayında ise 148 milyon olarak gerçekleşti. Geçen yıl 306 milyon reçete için 14,8 milyarlık ödeme yapıldı. Bu yılın ilk 5 ayında yapılan reçete ödemesi de 6,5 milyar oldu. Geçen yıl reçete başına maliyet 48 TL olarak gerçekleşirken, bu yıl 44 TL’ye indi.