Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı’nın analizine göre ihracat 2010′un ikinci çeyreğinde 2008′in aynı döneminin ancak yüzde 81′ine ulaştı.

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı (TEPAV) Türkiye’nin büyümede ve üretimde güçlü toparlanırken, bunu ihracat performansında gösteremediğini vurguladı. Net ihracatın halen daha büyümeyi olumsuz etkilediğine dikkat çeken TEPAV analistleri, Türkiye’nin üretim düzeyini kriz öncesine çıkaran ülkeler arasında 12′nci sırada yer alırken ihracatta ancak 17′nci olduğunu vurguladı.
TEPAV analisti Sarp Kalkan ve araştırmacı Hüseyin Ekrem Cünedioğlu tarafından hazırlanan “İkinci çeyrekte krizden çıktık mı? Rakiplerimizi geçebildik mi?” başlıklı politika notu yayımlandı. Politika notuna göre krizin etkilerini en fazla hisseden ülkelerden Türkiye, 2010 ikinci çeyreğindeki çift haneli büyüme rakamıyla ciddi bir toparlanma gösterdi. Türkiye küresel krizden önceki düzeyini dokuzuncu çeyrekte yakalarken, bu toparlanma 2001 krizinden çıkış hızından daha uzun sürdü. 2001 krizinden çıkış sekiz çeyrek sürmüştü.
Diğer ülkeler de krizden çıkış sürecinde farklı performanslar sergiledi. Küresel üretimin yüzde 87′sini, ihracatın ise yüzde 76′sını gerçekleştiren 35 ülke arasında Türkiye en hızlı küçülen altıncı ülke oldu. Bu hızlı daralmanın ardından oldukça hızlı toparlanan Türkiye, yine bu 35 ülke arasında büyüme performansıyla üçüncülüğü aldı.

Üretimde dünya 12′ncisi
Üretim düzeylerine göre de Türkiye başarılı bir performans sergiledi ve üretim düzeyini kriz öncesinin üzerine çıkarabilen 14 ülke arasında 12′nci sırada yer aldı. Türkiye’den daha iyi performans gösteren ülkelerin 7′si Uzakdoğu, 2′si Latin Amerika, 1′i Avrupa ve 1′i de Ortadoğu ülkesi oldu. TEPAV’a göre bu durum Türkiye’nin bölgesindeki gücünün de açık kanıtı. Ve böylece Türkiye büyüme performansı bakımından hızlı toparlananlar grubunda yer almayı hak etti.
Üretim düzeyi açısından da Türkiye, krizin ilk döneminde toparlanamayan ülkelerden daha kötü bir performans gösterirken son dönemdeki atağıyla hızlı toparlananlar arasında yer aldı. TEPAV’a göre krizden hızlı çıkışını iç tüketim ve özel sektör yatırımlarına borçlu olan Türkiye’ye net ihracat ise büyümeyi yüzde 16 oranında daraltıcı etki yaptı. TEPAV notunda “Bunda dış talebin yavaş toparlanmasından dolayı ihracatın istenen düzeye çıkamaması etkili olduğu kadar sanayinin ithal ara girdi gereksiniminden dolayı ithalatın hızlı artışı da etkili oldu” denildi. İhracat performansı açısından Türkiye, 35 ülke arasında artış sıralamasında ancak 17′nci sırada yer alabildi. Kriz öncesi ihracat düzeyi karşılaştırıldığında sadece 4 Uzakdoğu ülkesi kriz öncesi ihracat düzeyinin üzerinde ihracat yapıyor. Türkiye ise 2010′un ikinci çeyreğinde, 2008′in ikinci çeyreğindeki ihracatın ancak yüzde 81′ini yapabildi. Bu oranla üretim açısından 11′inci sırada yer alan Türkiye, ihracat açısından 17′nci sırada yer alabildi. TEPAV’a göre zayıf ihracat performansında Avrupa’da devam eden durgunluk en önemli etken. Ayrıca euronun dolar karşısında değer kaybı da etkili.
TEPAV analistlerine göre üretim düzeyi açısından hızlı toparlanan ülkeler arasında yer alan Türkiye, ihracat performansıyla ancak yavaş toparlanan ülkelerin düzeyine çıkabildi. TEPAV, ihracatı arttırıcı ve özel sektörün yatırımlarını sürdürücü tedbirler alınmazsa üçüncü çeyrekten itibaren büyüme oranlarının düşeceğine dikkat çekti.

ESKİ RAPOR TARTIŞMA YARATMIŞTI
TEPAV’ın ‘AB Pazarındaki İhracat Kayıpları’ başlıklı raporu tartışma yaratmıştı. TEPAV raporunda ihracatçının AB pazarında ‘eksen kayması’ yaşadığı belirtilerek krizden çıkışla birlikte AB’nin artan ithalat fırsatını Türkiye’nin değerlendiremediği kaydedilmişti. Ayrıca TEPAV, AB pazarındaki ihracat kayıplarının sadece kur etkisiyle açıklanamayacağını, diğer yapısal faktörlerin de burada etkili olabileceğini dile getirmişti. Bunun üzerine Türkiye İhracatçılar Meclisi bir rapor açıklamış ve TEPAV’ın iddialarını reddetmişti. Bakan Zafer Çağlayan da tartışmaya katılmış, TEPAV’ın raporunun çarpıtılmış bulduğunu söylemişti.

BÜYÜMENİN SÜRMESİ İÇİN NELER YAPILMALI
Büyümedeki yüksek performansın sürebilmesi için özel sektör yatırımlarındaki artışın devamlılığını sağlayacak ve ihracatta artışı gözetecek tedbirler alınması gerekiyor.
İhracatta kalıcı bir artışın sağlanabilmesi ve yatırım ortamının iyileştirilebilmesi için de stratejik bir yaklaşım şart.
Ekonomide 2007′den beri özlenen reformların hayata geçirilmesiyle sanayinin rekabet gücünün arttırılması ve yüksek büyüme oranının devamı sağlanabilir.

İlgili Haberler: